o weka e sewi lipu

ilo

selo la lipu o seme kule
sina lukin e lipu lili la nasin sitelen o seme
utala musi pi toki pona

iki

mute nimi: suli lili, 1909

iki

mi alasa lon tomo suli. sinpin kiwen li lon poka tu la ilo mute li lon ona, li selo e lupa tawa tomo lili mute. noka mi la tawa li pana e mu: kiwen lili mute li lon supa anpa ale, li kule ale e ona sama telo suno. mi awen lukin, la ona li tawa lili lon poka noka.

tenpo li mute seme? ilo sike o sitelen e sona ni - taso nanpa ona li jaki. tenpo lili la mi o kama lon tomo lili. mi ni ala la mi weka tan kulupu ale mi lon tenpo ale mi. taso mi luka e ilo sinpin mute a, la ona ale li pana ala e tomo sin. mi tawa ilo ante.

luka mi la ilo li tawa ala. mi kama weka sin la jan anu soweli li lupa ilo e sinpin tan poka ante - “o luka ala!” - li weka sin. insa la ona li musi suli tan mi. mi wile ala luka e ilo ante.

noka mi li awen tawa lon tenpo suli. mu ona li wawa li awen kama wawa a. pilin kiwen li kama seli. monsi mi la tomo li open: “sina luka ala tan seme?!” taso mi wile ala tawa monsi. mi ni la jan li ken sona e sona ala mi. “mi sona” la uta mi li wile ala open sin. mi o weka.

taso noka li tawa ala. anpa la supa li pana e luka lili mute, li ona e noka mi tawa anpa tawa insa. mi lukin tawa monsi. jan anu soweli li open e ilo, li toki tawa jan: “iki li luka ala tan seme?” kiwen anpa li kama ko, li kama anpa ale e sijelo mi. mi lukin tawa sewi. ilo tenpo li


mu-mu, mu-mu, mu-mu…

lon kiwen lili nasin la noka soweli li pakala e lape mi. tenpo sama la utala lili li open lon ale: monsi mi li tawa nasa lon supa soweli, noka mi la selo li pakala tan kasi poka, lawa mi la suno li loje ale e sinpin… a, sijelo li utala; wile li awen sama. luka mi li alasa lon poki len, li kama e lipu lili tan anpa.

ian [nimi mi] o lukin

mi li alasa e sona sama uile sina. lipu ale mi la uan li pana e sona la mi kin o pana e iona.

"o ante ni e tempo pini:

o taua sama suno lom poka ante telo. o mu e ian tan tomo. nena seui uan li lom poka mun, li lon selo lon. sina o taua ala ona: o taua nena poka ona, o taua supa seui nena, o luka tawa insa iki.”

ni la sina o ktaua o pona e tempo pini sina.

tan ian Nasa Lipu sina*

lon lipu la sitelen li kule musi mute tan suno sewi. toki ona en nasin sitelen ona li nasa mute e sona mi. taso ona Lipu li pona e sona mi lon tenpo ante mute, la mi kute lon tenpo ni kin. mi open e tawa lon open suno; tenpo ni la suno li lon poka ante sewi.

lon soweli ante la jan li tawa lon sinpin mi, li wile nasin e mi tawa nena. mi ken ni e ona la mi wile pana e toki mute a, e mani mute mute a a. jan li wile ala lon open: toki la kulupu tomo ona li awen weka lon tenpo suli. pini la ona li wile kama e mi tawa poka nena, tawa ala nena a: mi taso o tawa sewi.

suno li kama lon selo ma. mi awen lukin ala e nena wile, taso soweli li pini. ona tu li tawa nasa e noka e lawa, li wile ala awen. mi kama noka e ma li kama pilin e lete wawa. jan tawa li poki e mani mi kepeken toki ala, li ilo wawa e soweli tu, li weka tan mi tan nasin suno. mi sewi e luka mi. ona li lukin ala.

ona la nimi en selo li awen ala lon sona mi. taso mi awen sona e sitelen lili lon ma: ko loje li awen e lupa tan noka soweli. kon kule nasa li kama tan insa ona, li awen e wile lukin mi lon tenpo suli. sina kin li lon lupa mi, la sina kin li sona e kule. ken la sina awen sona e loje kili e laso lipu. tenpo en sitelen li weka e ona ante tan sona mi; pimeja en kule sitelen li kama ale.

taso mi open lukin e ma la ko li len loje e ale. open la mi lukin ala e sewi nena: suno anpa la kule sewi li sama kule ko. sitelen ko taso li sama ala, li toki e nasin jan tan tenpo ante. mi tawa ni.

ko li sitelen sama e noka mi, li kule sama e kon. tawa lili la mi kama wile weka e len tan noka: ma li moku e ona. mute lili la mun li kama lon pimeja sewi. mi lukin anpa, la ko li kama pimeja sama.

kon li lete, la ko li seli a e noka; mun en mi li awen tawa, la sewi nena li awen kama ala. mun li weka. sijelo mi li kama anpa lon ko. lape sin li open, li utala ala e lukin e kute e pilin.


lape li pini. mi lukin e ijo pan e poki telo lon poka mi. moku li nasa tawa sona li jaki tawa uta la suli ala. ijo o insa.

pini moku taso la mi kama lukin e lupa lili mute lon ko: ijo jan anu ijo ante (mi awen sona ala) li kama tawa mi lape, kepeken noka tu kepeken luka tu. ni la ijo li pana e sitelen pan e sitelen telo lon selo ko, e pan e telo lon sewi sitelen, li weka lon nasin sama. ijo li wile sona e nasin pona; noka mi o tawa sama noka ni.

seli li kama sin. noka li utala, li kama lete lon ko nasa. kiwen lili en kiwen suli li lon ko. poka la ma li kama sinpin suli: mi o tawa sewi. pona la ijo noka li sona e nasin lon insa kiwen, ni li lili e utala mi.

sama toki lipu la ma li kama supa suli lon sewi. ona li ko ala, li kiwen pimeja taso; lukin la nena li pakala lon tenpo pini. wawa seme li weka ni e ma? lukin weka la nena ante li awen sewi: mi lili li lukin ala e pini ona. pilin mi li kalama nasa. ma ni la mi sona e ala.

mi lukin sin e lipu: o tawa supa sewi nena, o luka tawa insa iki. ni li taso. sitelen li pakala anu seme? insa seme li lon seme? mi sona ala, la mi luka tawa kiwen lili ma: ken la ni li pana e insa.

kiwen li tawa ala. taso mi kama lukin e sinpin kiwen: linja nasa mute li lon ale ona, sama


UUUU UUU U U UUU
UUUUUU~~V~~     U       U
UU UUU   U
    

ijo li tawa lon selo lukin.

mi lukin e ijo lon supa kiwen. ken la ijo kin li lukin e mi; mi sona ala. luka kule ona li pana anpa e palisa lili tawa kiwen suli ma. tenpo lili la luka li kama sewi. ijo li weka anpa.

palisa taso li weka ala. ona kiwen li tawa lon sike lili lon ma, li kama pini lon noka mi. mi lukin: poka wan la palisa li kama nena lili utala. mi ken luka e poka ante taso. ni la mi kama sona.

mi pana palisa e sitelen U lon kiwen. anpa li kama lupa.


suno en kule ale li weka sewi tan mi. pimeja li utala e lukin, anpa kiwen li utala e sijelo ale. taso mi awen ken tawa. mi pilin kepeken noka lon anpa lupa kepeken luka lon sinpin lupa. tenpo lili la anpa luka li pilin ala e kiwen: lupa lili sin li open. mi tawa sike lon lupa suli ale: lupa lili sama li lon poka luka lupa. sona ala la mi tawa lupa wan.

ona li sewi lili a tawa sijelo mi, la mi wile tawa lon noka lon luka kin. mute la nasin li tawa sike anu kama tu. mi sona ala la mi awen tawa.

poka ante la mi kama lon lupa suli sin. lupa sin li pana e nasin sin mute; la nasin lupa sin li pini lon lupa suli sin kin. ona suli ale kin li pana e nasin sin e lupa sin lon insa ale nena. pilin la suli ale en lili ale li sama ona ante ale a.

mi sona ala e suli tenpo la mi pini e tawa lon lupa suli wan. uta li ken ike a moku e kon. telo en moku en ale pona li weka tan mi la mi seme? insa mi la pilin li utala:

 mu-mu... mu-mu... mu-mu...

ma ale li kama mu. ijo suno tu li kama tan poka weka lupa. mu la lili kiwen li tawa anpa tan sewi. mi lili e sijelo mi. luka en noka anu noka en noka li awen tawa mu li awen kama poka. soweli tu li tawa insa lupa, li utala kule e lukin mi. mi kute e kiwen tawa lon kiwen sinpin, e tawa weka. taso suno weka li awen wawa: tenpo suli la mi luka tu e lawa mi. mi open sin e lukin la

lon sinpin ale a la sitelen li lon ale a, li suno e pimeja nena. sitelen li kule wawa li toki wawa lon sewi mi lon anpa mi. mi pini e lukin mi. sitelen li awen.

linja en nanpa la mi kama sona e sitelen sinpin. ona li pana e nimi ale toki, e nimi ante kin tan tenpo ante anu tenpo ala. toki mute li pakala linja ni li anpa anu poka tawa sitelen sin.

sitelen li pana nimi e sona ale tawa mi. mi lukin e sitelen la mi lukin e lon e open e awen e pini. mi lukin lon sinpin ante la mi lukin e suli e lili e ante e sama e ale e mute e tu e wan e ala. mi lukin e sewi e mun e ma e anpa, e pipi ale lon tenpo ale e alasa ale ona. mi lukin e jan ale: e jan poka e jan weka e jan mama mi e mi lili ona e mi ni. mi lukin e lape mi lon tenpo pali, e wile ala lon tenpo wile. mi lukin e sona mi e kepeken ala sona, e alasa kulupu e pakala kulupu. mi lukin e tenpo kama mi. e moli mi.

mi lukin sin e ale. mi lukin sin e mi. mi wile pakala e mi pakala.

mi luka e kiwen lili anpa. mi pana e kiwen lon insa mi1, e linja lon toki ike, e toki sin lon poka ona iki. mi sitelen e mi pali lon tenpo pali, e toki pona lon tenpo pona, e kulupu suli e mani mute lon tenpo ale mi.

mi lukin e mi sin. mi li kama tan lape lon noka nena, li weka tawa tomo mi. mi awen lon nena; mi iki.


  1. “insa mi” en insa sitelen li sama taua iki.